هر که بر روی زمین مهلت عیشی دارد

سعدی-قطعه شماره 117
هر که بر روی زمین مهلت عیشی دارد
ای بسا روز که در زیرِ زمین خواهد بود
کشتی آرام نگیرد که بود بر سر آب
تا جهان بر سر آب است چنین خواهد بود
معنی بیتهای شعر
هر که بر روی زمین مهلت عیشی دارد / ای بسا روز که در زیرِ زمین خواهد بود
هر کسی که در دنیا فرصت زندگی و خوشی دارد، ممکن است روزهای بسیاری نگذرد که به زیر خاک برود.
کشتی آرام نگیرد که بود بر سر آب / تا جهان بر سر آب است چنین خواهد بود
کشتی تا زمانی که بر روی آب است، آرام و قرار ندارد؛ جهان نیز تا وقتی برپاست و جریان دارد، چنین ناآرام و بیثبات خواهد بود.
پیام و مفهوم اصلی
پیام اصلی شعر، ناپایداری زندگی و فرصت کوتاه بهرهمندی از نعمتهای دنیاست؛ انسان تا زمانی که بر زمین است باید قدر فرصتهای زندگی را بداند، زیرا ممکن است روزی در زیر خاک باشد. سعدی همچنین با تشبیه کشتی بر آب، بیثباتی و دگرگونی همیشگی جهان را یادآور میشود.



