قانع به یک استخوان چو کرکس بودن


خیام-رباعی شماره 142
قانع به یک استخوان چو کرکس بودن
بِه زآنکه طفیل خوان ناکس بودن
با نان جوین خویش حقا که بِه است
کالوده به پالوده هر خس بودن
معنی بیتهای شعر
قانع به یک استخوان چو کرکس بودن / بِه زآنکه طفیل خوان ناکس بودن
قانع بودن به اندکی، مانند کرکس که به یک استخوان بسنده میکند، بهتر از آن است که انگل سفرهٔ انسان فرومایهای باشی.
با نان جوین خویش حقا که بِه است / کالوده به پالوده هر خس بودن
بهراستی با نان جوین خود زندگی کردن بهتر از آن است که با پالوده و نعمتِ هر فرومایهای درآمیخته و وابسته باشی.
پیام و مفهوم اصلی
پیام اصلی این رباعی ستایش قناعت، عزتنفس و استقلال است؛ بهگونهای که انسان با روزی اندک اما از دسترنج خویش زندگی کند، بهتر از آن است که برای برخورداری از نعمتهای فراوان، وابسته و طفیلی افراد فرومایه باشد. شاعر ارزش آزادگی و حفظ کرامت انسانی را بر رفاه ظاهری و بهرهمندی از سفرهٔ دیگران برتر میداند.



