رندی دیدم نشسته بر خنگ زمین


خیام-رباعی شماره 141
رندی دیدم نشسته بر خنگ زمین
نه کفر و نه اسلام و نه دنیا و نه دین
نه حق نه حقیقت نه شریعت نه یقین
اندر دو جهان که را بود زهره ی این
معنی بیتهای شعر
رندی دیدم نشسته بر خنگ زمین / نه کفر و نه اسلام و نه دنیا و نه دین
رندی را دیدم که بر مرکبِ زمین نشسته بود و نه به کفر وابسته بود، نه به اسلام، نه دلبستهٔ دنیا بود و نه پیروِ دین.
نه حق نه حقیقت نه شریعت نه یقین / اندر دو جهان که را بود زهرهٔ این
او نه در پیِ حق و حقیقت بود، نه شریعت و نه یقین؛ در این دو جهان چه کسی جرئت و توانِ چنین بیقیدی و وارستگیای را دارد؟
پیام و مفهوم اصلی
این رباعی تصویری از انسانی رند و آزاداندیش ارائه میدهد که خود را از قید دوگانگیهای رایج مانند کفر و ایمان، دنیا و دین، حق و باطل و یقین و شریعت رها کرده است؛ گویی او با نگاهی پرسشگر و عصیانگر، همه باورهای قطعی و چارچوبهای پذیرفتهشده را به چالش میکشد و خیام با شگفتی میپرسد که در هر دو جهان چه کسی جرئت چنین بیپروایی و رهایی فکری را دارد.



