پادشاهان پاسبانانند مر درویش را

سعدی-قطعه شماره 156
پادشاهان پاسبانانند مر درویش را
پند پیران تلخ باشد بشنو و بدخو مباش
چون کمند انداخت دزد و رخت مسکینی ببرد
پاسبان خفته خواهی باش و خواهی گو مباش
معنی بیتهای شعر
پادشاهان پاسبانانند مر درویش را / چون کمند انداخت دزد و رخت مسکینی ببرد
پادشاهان نگهبان و پشتیبان درویشاناند؛ همانگونه که دزد کمند میاندازد و دارایی بینوایی را میرباید.
پند پیران تلخ باشد بشنو و بدخو مباش / پاسبان خفته خواهی باش و خواهی گو مباش
پند سالخوردگان و باتجربگان ممکن است تلخ باشد، اما آن را بشنو و بدخُلق و ناسازگار مباش؛ اگر میخواهی همچون نگهبان خوابیده باشی، خود دانی.
پیام و مفهوم اصلی
پیام اصلی شعر، تأکید بر مسئولیتپذیری و هوشیاری حاکمان و نگهبانان در حمایت از مردم، بهویژه درویشان و ناتوانان، و نیز پذیرش پند پیران با وجود تلخی آن است؛ زیرا بیتوجهی به اندرز و غفلت از وظیفه، زمینهساز زیان و نابسامانی میشود و با سکوت یا انکار نمیتوان از پیامدهای آن گریخت.



