سپاس دار خدای لطیف دانا را

سعدی-قطعه شماره 1
سپاس دار خدای لطیف دانا را
که لطف کرد و به هم برگماشت اعدا را
همیشه باد خصومت جهود و ترسا را
که مرگ هر دو طرف تهنیت بود ما را
معنی بیتهای شعر
سپاس دار خدای لطیف دانا را / که لطف کرد و به هم برگماشت اعدا را
خدای مهربان و دانا را سپاس میگویم که از روی لطف، دشمنان را به جان یکدیگر انداخت.
همیشه باد خصومت جهود و ترسا را / که مرگ هر دو طرف تهنیت بود ما را
کاش دشمنی میان یهودیان و مسیحیان همیشه برقرار باشد؛ زیرا مرگ هر دو گروه برای ما موجب شادی و تبریک است.
تفسیر کلی
شاعر خداوند را برای فراهم آوردن زمینهٔ اتحاد و همدلی میان مخالفان و دشمنان خود، با صفاتی چون «لطیف» و «دانا» میستاید. در ادامه، با لحنی طنزآمیز و هجوگونه، آرزو میکند دشمنی میان یهودیان و مسیحیان پایدار بماند تا درگیری آنان به سود گوینده و همفکرانش تمام شود. مصراع پایانی نشان میدهد که مرگ هر یک از دو طرف، برای گروه مقابل مایهٔ شادی و آسودگی است. این قطعه بازتاب نگاه جدلی و تعصبآمیز زمانهٔ شاعر است و در عین حال، از طنز تلخ دربارهٔ بهرهبرداری انسانها از اختلاف دیگران بهره میگیرد.



