در هر دشتی که لاله زاری بوده ست

خیام-رباعی شماره 49
در هر دشتی که لاله زاری بوده ست
از سرخی خون شهریاری بوده ست
هر شاخ بنفشه کز زمین میروید
خالی است که بر رخ نگاری بوده ست
معنی بیتهای شعر
در هر دشتی که لالهزاری بودهست / از سرخی خون شهریاری بودهست
هر دشتی که در آن لالهای روییده است، گویی زمانی خون پادشاهی در آنجا ریخته شده و سرخی لاله از آن خون است.
هر شاخ بنفشه کز زمین میروید / خالی است که بر رخ نگاری بودهست
هر شاخهٔ بنفشهای که از زمین میروید، نشانِ خالی است که زمانی بر چهرهٔ زیبارویی قرار داشته است.
پیام و مفهوم اصلی
پیام اصلی این رباعی ناپایداری دنیا و گذرا بودن شکوه و زندگی انسان است؛ خیام با تصویر لالهزارها که از خون پادشاهان روییدهاند و بنفشههایی که جای خال رخساران زیبارویان را تداعی میکنند، یادآور میشود که قدرت، زیبایی و زندگی همگی سرانجام از میان میروند و طبیعت بر ویرانههای گذشته نشانههایی از فنا و دگرگونی بر جای میگذارد.
نتیجهگیری
این رباعی ناپایداری قدرت و زیبایی دنیوی را یادآور میشود و نشان میدهد که جلوههای طبیعت، نشانهای از گذر عمر و زوال انسانهاست.



