ما را نه ترنج از تو مراد است نه به

سعدی-رباعی شماره 169
ما را نه ترنج از تو مراد است نه به
تو خود شکری پسته و بادام مده
گر نار ز پستان تو که باشد و مه
هرگز نبود به از زنخدان تو به
معنی بیتهای شعر
ما را نه ترنج از تو مراد است نه به / تو خود شکری پسته و بادام مده
ما از تو نه ترنج میخواهیم و نه به؛ زیرا خودت شیرینی، پس پسته و بادام به ما نده.
گر نار ز پستان تو که باشد و مه / هرگز نبود به از زنخدان تو به
اگر سینهات چون انار و چهرهات چون ماه باشد، باز هم هیچ چیز بهتر و زیباتر از زنخدان تو نیست.
«»
تفسیر کلی
شاعر در این رباعی با زبانی عاشقانه و اغراقآمیز، زیبایی معشوق را بر همه نعمتها و میوههای دلانگیز برتر میداند. او میگوید از ترنج، به، شکر، پسته و بادام بینیاز است؛ زیرا خودِ معشوق شیرینتر و دلپذیرتر از همه آنهاست. سینه و چهره و زنخدان یار در خیال شاعر چنان زیباست که هیچ میوه یا جلوهای با آن برابری نمیکند. مضمون اصلی شعر، ستایش بیچونوچرای جمال معشوق و بیان دلباختگی شدید شاعر است.



