سخن گفته دگر باز نیاید به دهن

سعدی-قطعه شماره 77
سخن گفته دگر باز نیاید به دهن
اول اندیشه کند مرد که عاقل باشد
تا زمانی دگر اندیشه نباید کردن
که چرا گفتم و اندیشه ی باطل باشد
مقدمه و فضای کلی
این قطعه از سعدی بر اهمیت اندیشه و سنجیدگی پیش از سخن گفتن تأکید دارد. شاعر یادآور میشود که سخنِ گفتهشده بازگشتپذیر نیست و انسان خردمند باید پیش از بیان هر مطلبی در آن تأمل کند. همچنین، پشیمانی و اندیشهورزی پس از گفتار را بیهوده و بیثمر میداند.
معنی بیتهای شعر
سخن گفته دگر باز نیاید به دهن / اول اندیشه کند مرد که عاقل باشد
سخنی که گفته شد دیگر به دهان بازنمیگردد؛ پس انسان عاقل باید پیش از سخن گفتن بیندیشد.
تا زمانی دگر اندیشه نباید کردن / که چرا گفتم و اندیشه ی باطل باشد
پس از گفتن سخن، نباید مدام اندیشید که چرا آن را بر زبان آوردم؛ چنین پشیمانی و اندیشهای بیهوده است.
«این مطلب به کمک هوش مصنوعی تدوین و پس از بازنگری اعضای تحریریه سایت، جهت انتشار تأیید شده است.»



