گر بدانستی که خواهد مرد ناگه در میان

سعدی-قطعه شماره 185
گر بدانستی که خواهد مرد ناگه در میان
جامه چندین کی تنیدی پیله گرد خویشتن
خرم آن کاو خورد و بخشید و پریشان کرد و رفت
تا چنین افسون ندانی دست بر افعی مزن
معنی بیتهای شعر
گر بدانستی که خواهد مرد ناگه در میان / جامه چندین کی تنیدی پیله گرد خویشتن
اگر میدانستی که ناگهان در میان زندگی خواهی مرد، چرا اینهمه جامه و مال برای خود فراهم میکردی و مانند کرم ابریشم پیلهای به گرد خویش میتنیدی؟
خرم آن کاو خورد و بخشید و پریشان کرد و رفت / تا چنین افسون ندانی دست بر افعی مزن
خوشا به حال کسی که از مال خود بهره برد، به دیگران بخشید و آن را پراکنده کرد و از دنیا رفت. تا وقتی حقیقت این افسون و فریب دنیا را نمیدانی، به مار دست نزن و خود را به خطر نینداز.
پیام و مفهوم اصلی
پیام اصلی شعر، یادآوری ناپایداری زندگی و ناگهانیبودن مرگ است؛ بنابراین انسان نباید با دلبستگی و حرص، ثروت و امکانات فراوان گرد خود فراهم کند، بلکه شایسته است از نعمتها بهره ببرد، به دیگران ببخشد و سبکبار از دنیا برود. همچنین سعدی هشدار میدهد که بدون آگاهی و توانایی، نباید به کارهای خطرناک و فتنهانگیز وارد شد.



