خطاب حاکم عادل مثال باران است

سعدی-قطعه شماره 173
خطاب حاکم عادل مثال باران است
چه در حدیقه ی سلطان چه بر کنیسه ی عام
اگر رعایت خلق است منصفِ همه باش
نه مال زید حلال است و خون عمرو حرام
معنی بیتهای شعر
خطاب حاکم عادل مثال باران است / چه در حدیقه ی سلطان چه بر کنیسه ی عام
سخن و رفتار حاکم عادل مانند باران است که بدون تبعیض بر باغ پادشاه و عبادتگاه مردم عادی میبارد.
اگر رعایت خلق است منصفِ همه باش / نه مال زید حلال است و خون عمرو حرام
اگر میخواهی حقوق مردم را رعایت کنی، با همه به عدالت رفتار کن؛ چنین نباشد که مال یکی را حلال و خون دیگری را حرام بدانی.
پیام و مفهوم اصلی
پیام اصلی شعر، تأکید بر عدالت و بیطرفی حاکم در رفتار با همه مردم است؛ همانگونه که باران بر باغ پادشاه و عبادتگاه مردم عادی یکسان میبارد، حاکم نیز باید در رعایت حقوق و داوری میان افراد، فقیر و غنی و قدرتمند و ناتوان را برابر بداند و میان حلال بودن مال یکی و حرام بودن خون دیگری تبعیض نگذارد.



