یاران به سماع نای و نی جامهدران

سعدی-رباعی شماره 157
یاران به سماع نای و نی جامهدران
ما دیده به جایی متحیّر نگران
عشق آنِ من است و لهو از آنِ دگران
من چشم بر این کنم شما گوش بر آن
معنی بیتهای شعر
یاران به سماع نای و نی جامهدران / ما دیده به جایی متحیّر نگران
یاران از شنیدن نوای نی و نای به وجد آمده و جامه میدرند؛ اما ما حیران و سرگردان، چشم به جایی دوختهایم.
عشق آنِ من است و لهو از آنِ دگران / من چشم بر این کنم شما گوش بر آن
عشق بهره و کار من است و سرگرمی و بازی نصیب دیگران؛ من به این حقیقت مینگرم و شما به آن سخن گوش دهید.
تفسیر کلی
شاعر در میان یارانِ سرگرمِ موسیقی و شادی، خود را حیران و غرق در تماشای حقیقتی دیگر میبیند. او عشق را تجربهای اصیل و متعلق به خویش میداند، در حالی که دیگران سرگرم لهو و خوشیهای گذرا هستند. تقابل «چشم» و «گوش» نشان میدهد که هرکس به تناسب حال خود با جهان ارتباط میگیرد: شاعر با دیدهٔ دل مینگرد و یاران با گوش به نغمهها دل میسپارند. این رباعی بر تفاوت میان شور معنوی عشق و سرگرمیهای ظاهری و زودگذر تأکید میکند.



