تشنه ی سوخته در چشمه ی روشن چو رسید

سعدی-قطعه شماره 80
تشنه ی سوخته در چشمه ی روشن چو رسید
تو مپندار که از سیل دمان اندیشد
ملحد گرسنه و خانه ی خالی و طعام
عقل باور نکند کز رمضان اندیشد
مقدمه و فضای کلی
این قطعه از سعدی با بهرهگیری از تصویرهای روشن و ملموس، شدت نیاز و غلبه اشتیاق بر اندیشه را بیان میکند. شاعر نشان میدهد که انسان گرفتار تشنگی یا گرسنگی، هنگام رسیدن به آب و غذا، دیگر به پیامدها و موانع نمیاندیشد. فضای شعر آمیختهای از طنز حکیمانه، نکتهپردازی اخلاقی و مشاهدهای دقیق از طبیعت انسانی است.
معنی بیتهای شعر
تشنه ی سوخته در چشمه ی روشن چو رسید / تو مپندار که از سیل دمان اندیشد
آدم تشنهای که پس از رنج و سوختن به چشمهای زلال برسد، دیگر از جاری شدن و فراوانی آب بیمی ندارد.
ملحد گرسنه و خانه ی خالی و طعام / عقل باور نکند کز رمضان اندیشد
انسان گرسنهای که در خانهاش غذایی نیست، چنان در اندیشهٔ یافتن خوراک است که عقل نمیپذیرد از فرارسیدن ماه رمضان نگران باشد.



