آن سست وفا که یار دل سخت من است

سعدی-رباعی شماره 24
آن سست وفا که یار دل سخت من است
شمع دگران و آتش رخت من است
ای با همه کس به صلح و با ما به خلاف
جرم از تو نباشد گنه از بخت من است
معنی بیتهای شعر
آن سست وفا که یار دل سخت من است / شمع دگران و آتش رخت من است
آن یار بیوفایی که دلش نسبت به من سخت و بیمهر است، برای دیگران مانند شمع روشنیبخش است، اما برای من مایهٔ سوختن و رنج است.
ای با همه کس به صلح و با ما به خلاف / جرم از تو نباشد گنه از بخت من است
ای کسی که با همهٔ مردم سازگاری و با من ناسازگاری، تقصیر از تو نیست؛ گناه از بخت بد من است.
تفسیر کلی
شاعر از یاری شکایت میکند که با وجود بیوفایی، همچنان دل او را در اختیار دارد و محبوبی بیاعتناست. این یار برای دیگران همچون شمع روشنیبخش است، اما برای شاعر مایهٔ سوختن و رنج به شمار میآید. معشوق با همه سازگار و آشتیجوست، ولی با شاعر سر ناسازگاری دارد. بااینحال، عاشق به جای سرزنش یار، این بیمهری را به بداقبالی و بخت نامساعد خویش نسبت میدهد.



