آن کیست که دل نهاد و فارغ بنشست

سعدی-رباعی شماره 11
آن کیست که دل نهاد و فارغ بنشست
پنداشت که مهلتی و تاخیری هست
گو میخ مزن که خیمه میباید کند
گو رخت منه که بار میباید بست
معنی بیتهای شعر
آن کیست که دل نهاد و فارغ بنشست / پنداشت که مهلتی و تاخیری هست
چه کسی دل به دنیا بست و آسوده نشست و گمان کرد که برای ماندن فرصت و مهلتی وجود دارد؟
گو میخ مزن که خیمه میباید کند / گو رخت منه که بار میباید بست
به او بگو میخ خیمه را نکوب، زیرا باید آن را برکند؛ رخت و اثاثت را پهن نکن، چون باید بار سفر بست.
تفسیر کلی
سعدی در این رباعی ناپایداری دنیا و ناگزیر بودن انسان از کوچ را یادآور میشود. هیچکس نمیتواند با دلبستن به آسایش و پندار مهلت، از رفتن و دگرگونی بگریزد. تعبیر خیمه و باربستن، زندگی را همچون سفری موقت نشان میدهد که سرانجام باید از آن گذشت. پیام شعر، پرهیز از غفلت و آمادگی برای حقیقت گریزناپذیر مرگ و تغییر است.



