دو نفر دزد خری دزدیدند

ایرج میرزا – مثنوی شماره 32
دزدان نادان
دو نفر دزد خری دزدیدند
سرِ تقسیم به هم جنگیدند
آن دو بودند چو گرم زد و خورد
دزد سوم خرشان را زد و برد !
معنی بیتهای شعر
دو نفر دزد خری دزدیدند / سرِ تقسیم به هم جنگیدند
دو دزد، خری را دزدیدند؛ اما هنگام تقسیم کردن آن، با یکدیگر به دعوا و نزاع پرداختند.
آن دو بودند چو گرم زد و خورد / دزد سوم خرشان را زد و برد!
در حالی که آن دو سرگرم کتککاری و درگیری با هم بودند، دزد سومی آمد و خر را از آنِ هر دو دزد برد.
تفسیر کلی
این شعر با زبانی طنزآمیز و روایتی ساده، نادانی و طمع دزدان را به تصویر میکشد. دو دزد به جای آنکه هوشیارانه مال دزدیشده را حفظ کنند، بر سر تقسیم آن با یکدیگر درگیر میشوند و از دزد سوم غافل میمانند. در نتیجه، نزاع و زیادهخواهی آنان سبب میشود هر دو چیزی را که به دست آورده بودند از دست بدهند. پیام شعر این است که اختلاف، غفلت و طمع میتواند انسان را گرفتار زیان کند و فرصت را در اختیار دیگران بگذارد.



