کسان که تلخی حاجت نیازموده ستند

سعدی-قطعه شماره 171
کسان که تلخی حاجت نیازموده ستند
تُرُش کنند و بتابند روی از اهل سوال
تو را که میشنوی طاقت شنیدن نیست
قیاس کن که در او خود چگونه باشد حال
معنی بیتهای شعر
کسان که تلخی حاجت نیازموده ستند / تُرُش کنند و بتابند روی از اهل سوال
کسانی که تلخی نیازمند بودن را نچشیدهاند، با دیدن اهل درخواست روی ترش میکنند و از آنان روی برمیگردانند.
تو را که میشنوی طاقت شنیدن نیست / قیاس کن که در او خود چگونه باشد حال
ای کسی که حتی توان شنیدن سخن نیازمندان را نداری، خودت تصور کن که حال و رنج آنان چگونه است.
پیام و مفهوم اصلی
پیام اصلی شعر بر همدلی با نیازمندان و پرهیز از سرزنش آنان استوار است؛ کسی که خود دردِ نیازمندی و تلخیِ درخواست کردن را نچشیده، نباید با ترشرویی و رویگردانی به اهل سؤال پاسخ دهد. سعدی یادآوری میکند که اگر شنیدن سخن نیازمند برای انسان سنگین است، باید بیندیشد که خودِ نیازمند چه رنج و اندوهی را تحمل میکند و با مهربانی و احترام با او رفتار کند.



