دوام دولت اندر حق شناسی ست

سعدی-مثنوی شماره 38
دوام دولت اندر حق شناسی ست
زوال نعمت اندر ناسپاسی ست
اگر فضل خدا بر خود بدانی
بماند بر تو نعمت جاودانی
چه ماند از لطف و احسان و نکویی
حرامت باد اگر شکرش نگویی
معنی بیتهای شعر
دوام دولت اندر حق شناسی ست / زوال نعمت اندر ناسپاسی ست
پایداری دولت و نعمت در حقشناسی و سپاسگزاری است، و ناسپاسی سبب از میان رفتن نعمت میشود.
اگر فضل خدا بر خود بدانی / بماند بر تو نعمت جاودانی
اگر نعمتها و بخششهای خدا را بر خود بشناسی و آنها را از لطف او بدانی، نعمت الهی برای همیشه بر تو باقی خواهد ماند.
چه ماند از لطف و احسان و نکویی / حرامت باد اگر شکرش نگویی
اگر لطف و احسان و نیکی خدا را قدر ندانی و شکر آن را بهجا نیاوری، از آن نعمتها بهرهای نخواهی برد و ناسپاسی بر تو سزاوار نیست.
تفسیر کلی
این شعر بر اهمیت حقشناسی و سپاسگزاری از نعمتهای الهی تأکید میکند و دوام دولت و نعمت را در گرو قدردانی میداند. سعدی ناسپاسی را عامل زوال نعمت معرفی میکند و یادآور میشود که انسان باید فضل و بخشش خداوند را همواره به یاد داشته باشد. نعمتهایی که از لطف و احسان پروردگار به دست آمدهاند، شایستهاند با شکرگزاری همراه شوند. پیام اصلی شعر این است که قدرشناسی، نعمت را پایدار میکند و ناسپاسی زمینه نابودی آن را فراهم میسازد.



