گر بشنوی نصیحت مردان به گوش دل

سعدی-قطعه شماره 149
گر بشنوی نصیحت مردان به گوش دل
فردا امید رحمت و عفو خدای دار
بشنو که از سعادت جاوید برخوری
ور نشنوی خُذوه فغلوه پای دار
معنی بیتهای شعر
گر بشنوی نصیحت مردان به گوش دل / فردا امید رحمت و عفو خدای دار
اگر پند و اندرز بزرگان را با دل و جان بشنوی، برای فردا به رحمت و بخشایش خداوند امیدوار باش.
بشنو که از سعادت جاوید برخوری / ور نشنوی خُذوه فغلوه پای دار
پند را بشنو تا از سعادت همیشگی بهرهمند شوی؛ و اگر نشنوی، تو را بگیرند و به غل و زنجیر کشند و پای چوبهٔ دار برند.
تفسیر کلی
سعدی در این قطعه، انسان را به شنیدن پند خردمندان با دل و جان دعوت میکند. او میگوید پذیرش نصیحت و عمل به آن، امید به رحمت و بخشایش الهی و دستیابی به سعادت جاودان را به همراه دارد. در برابر، نپذیرفتن اندرز و رویگردانی از حقیقت، سرانجامی سخت و گرفتارکننده خواهد داشت. تقابل میان «رحمت و سعادت» با «گرفتاری و کیفر» اهمیت انتخاب آگاهانه و مسئولیت انسان در برابر پندهای نیک را برجسته میسازد.



