خلاف سرو را روزی خرامان سوی بستان آی

معنی بیت‌های شعر

خلاف سرو را روزی خرامان سوی بستان آی / دهان چون غنچه بگشای و چو گلبن در گلستان آی

روزی مانند سرو، خرامان و دلربا، به سوی باغ بیا؛ دهانت را چون غنچه بگشا و مانند بوتهٔ گل در گلستان جلوه‌گر شو.

دمادم حوریان از خلد رضوان می‌فرستندت / که ای حوری انسانی دمی در باغ رضوان آی

حوریان بهشت پی‌درپی تو را از بهشت رضوان فرامی‌خوانند و می‌گویند: ای حوریِ زمینی، لحظه‌ای به باغ بهشت بیا.

گرت اندیشه می‌باشد ز بدگویان بی‌معنی / چو معنی معجری بربند و چون اندیشه پنهان آی

اگر از سخنان بیهودهٔ بدگویان بیم داری، همچون معنایی پوشیده و رازآمیز خود را در پرده نگه دار و پنهانی بیا، چنان‌که اندیشه از چشم دیگران پنهان است.

دلم گرد لب لعلت سکندروار می‌گردد / نگویی کآخر ای مسکین فراز آب حیوان آی

دل من مانند اسکندر که در جست‌وجوی آب حیات بود، گرد لب سرخ و گران‌بهای تو می‌گردد؛ به من نگو که سرانجام، ای بینوا، به سرچشمهٔ آب حیات بیا.

چو عقرب دشمنان داری و من با تو چو میزانم / برای مصلحت ماها ز عقرب سوی میزان آی

تو دشمنانی چون عقرب داری و من برای تو همچون پشتیبان و هم‌ترازی عادل هستم؛ برای مصلحت هر دوی ما از عقرب به سوی میزان بیا.

جهانی عشقبازانند در عهد سر زلفت / رها کن راه بدعهدی و اندر عهد ایشان آی

در دوران فرمانروایی زلف تو، جهانی از عاشقان و دلدادگان پدید آمده‌اند؛ راه پیمان‌شکنی را رها کن و به جمع آنان بپیوند و با ایشان وفادار باش.

خوش آمد نیست سعدی را در این زندان جسمانی / اگر تو یک دلی با او چو او در عالم جان آی

سعدی از ماندن در این زندان جسمانی خشنود نیست؛ اگر با او همدل و یک‌دل هستی، مانند او به عالم جان و جهان روحانی بیا.