ای راهروان را گذر از کوی تو نه

سعدی-رباعی شماره 174
ای راهروان را گذر از کوی تو نه
ما بی خبر از عشق و خبر سوی تو نه
هر تشنه که از دست تو بستاند آب
از دست تو سیر گردد از روی تو نه
معنی بیتهای شعر
ای راهروان را گذر از کوی تو نه / ما بی خبر از عشق و خبر سوی تو نه
ای رهگذران، هیچ گذری جز راه رسیدن به کوی تو ارزش ندارد؛ ما از عشق بیخبر نیستیم، اما از رفتن به سوی تو نیز بیخبر و غافل نمیمانیم.
هر تشنه که از دست تو بستاند آب / از دست تو سیر گردد از روی تو نه
هر تشنهای که از دست تو آب بنوشد، از آب سیر میشود، اما از دیدار و روی تو هرگز سیر نخواهد شد.
تفسیر کلی
شاعر در این رباعی، معشوق را مقصد نهایی عاشقان و حقیقتی میداند که هیچ رهروی از طلب او بینیاز نیست. بیخبری از عشق، انسان را از راه رسیدن به کوی معشوق دور میکند و آگاهی و دلدادگی شرط این سفر است. آب بخشیدن معشوق تشنگی جسم را برطرف میسازد، اما دیدار و تماشای روی او عطشی معنوی و پایانناپذیر در دل عاشق پدید میآورد. بدینسان، شاعر میان رفع نیاز مادی و اشتیاق جاودان عاشقانه تفاوت میگذارد و نشان میدهد که عاشق هرگز از دیدن معشوق سیر نمیشود.



