غریبان را دل از بهر تو خون است

سعدی -سایر اشعار

شماره 5

غریبان را دل از بهر تو خون است

دل خویشان نمی‌دانم که چون است

عنان گریه چون شاید گرفتن

که از دست شکیبایی برون است

مگر شاهنشه اندر قلب لشکر

نمی‌آید که رایت سرنگون است

دگر سبزی نروید بر لب جوی

که باران بیشتر سیلاب خون است

دگر خون سیاووشان بود رنگ

که آب چشمه‌ها عنابگون است

شکیبایی مجوی از جان مهجور

که بار از طاقت مسکین فزون است

سکون در آتش سوزنده گفتم

نشاید کرد و درمان هم سکون است

که دنیا صاحبی بدعهد و خونخوار

زمانه مادری بی‌مهر و دون است

نه اکنون است بر ما جور ایام

که از دوران آدم تاکنون است

نمی‌دانم حدیث نامه چون است

همی بینم که عنوانش به خون است

بزرگان چشم و دل در انتظارند

عزیزان وقت و ساعت می‌شمارند

غلامان دُرّ و گوهر می‌فشانند

کنیزان دست و ساعد می‌نگارند

ملک خان و میاق و بدر و ترخان

به رهواران تازی برسوارند

که شاهنشاه عادل سعد بوبکر

به ایوان شهنشاهی درآرند

حرم شادی کنان بر طاق ایوان

که مروارید بر تاجش ببارند

زمین می‌گفت عیشی خوش گذاریم

از این پس آسمان گفت ارگذارند

امید تاج و تخت خسروی بود

از این غافل که تابوتش درآرند

چه شد پاکیزه‌رویان حرم را

که بر سر کاه و بر زیور غبارند

نشاید پاره کردن جامه و روی

که مردم تحت امر کردگارند

ولیکن با چنین داغ جگرسوز

نمی‌شاید که فریادی ندارند

بلی شاید که مهجوران بگریند

روا باشد که مظلومان بزارند

نمی‌دانم حدیث نامه چون است

همی بینم که عنوانش به خون است

برفت آن گلبن خرم به بادی

دریغی ماند و فریادی و یادی

زمانی چشم عبرت‌بین بخفتی

گرش سیلاب خون باز ایستادی

چه شاید گفت دوران زمان را

نخواهد پرورید این سفله زادی

نیارد گردش گیتی دگر بار

چنان صاحبدلی فرخ‌نژادی

خردمندان پیشین راست گفتند

مرا خود کاشکی مادر نزادی

نبودی دیدگانم تا ندیدی

چنین آتش که در عالم فتادی

نکوخواهان تصور کرده بودند

که آمد پشت دولت را ملاذی

تن گردنکشش را وقت آن بود

که تاج خسروی بر سر نهادی

چه روز آمد درخت نامبردار

که بستان را بهار و میوه دادی

مگر چشم بدان اندر کمین بود

ببرد از بوستانش تندبادی

نمی‌دانم حدیث نامه چون است

همی بینم که عنوانش به خون است

پس از مرگ جوانان گل مماناد

پس از گل در چمن بلبل مخواناد

کس اندر زندگانی قیمت دوست

نداند کس چنین قیمت مداناد

به حسرت در زمین رفت آن گل نو

صبا بر استخوانش گل دماناد

به تلخی رفت از دنیای شیرین

زلال کام در حلقش چکاناد

سرآمد روزگار سعد بوبکر

خداوندش به رحمت در رساناد

جزای تشنه مردن در غریبی

شراب از دست پیغمبر ستاناد

در آن عالم خدای از عالم غیب

نثار رحمتش بر سر فشاناد

هر آن کش دل نمی‌سوزد بدین درد

خدایش هم به این آتش نشاناد

در این گیتی مظفر شاه عادل

محمد نامبردارش بماناد

سعادت پرتو نیکان دهادش

به خوی صالحانش پروراناد

روان سعد را با جان بوبکر

به اوج روح و راحت گستراناد

به کام دوستان و بخت فیروز

بسی دوران دیگر بگذراناد

نمی‌دانم حدیث نامه چون است

همی بینم که عنوانش به خون است