چون صورت خویشتن در آیینه بدید

سعدی-رباعی شماره 100
چون صورت خویشتن در آیینه بدید
وآن کام و دهان و لب و دندان لذیذ
میگفت چنان که میتوانست شنید
بس جان به لب آمد که بدین لب نرسید
معنی بیتهای شعر
چون صورت خویشتن در آیینه بدید / وآن کام و دهان و لب و دندان لذیذ
چون چهرهٔ خود را در آینه دید، زیبایی دهان، لبها و دندانهای دلفریبش را مشاهده کرد.
میگفت چنان که میتوانست شنید / بس جان به لب آمد که بدین لب نرسید
با خود چنان سخن میگفت که میتوانست بشنود: چه بسیار جانها که به لب رسیدند، اما به این لب نرسیدند و از بوسهٔ آن بهرهمند نشدند.
پیام و مفهوم اصلی
این رباعی با زبانی طنزآمیز و خیالانگیز، خودشیفتگی و غرور معشوق را نشان میدهد؛ او با دیدن چهره و زیبایی دلفریب خویش در آیینه، درمییابد که بسیاری از عاشقان در آرزوی رسیدن به لب او جان دادهاند. پیام اصلی شعر، بیان قدرت و فریبندگی زیبایی معشوق و رنج و ناکامی دلدادگانی است که به وصال او دست نمییابند.



