شباهنگام ‌کز انبوه اختر

قاآنی شیرازی – قصیده شماره 123

د‌ر ستایش پادشاه جمجاه محمدشاه غازی طاب‌ا‌لله ثراه‌ گوید

شباهنگام ‌کز انبوه اختر

فلک چون چهره ی من شد مجدّر

درآمد از درم آن ترک فرخار

گلش پر ژاله خورشیدش پراختر

ز جز عینش روان لولوی سیال

در الماسش نهان یاقوت احمر

تو گفتی خفته در چشمانش افعی

تو گفتی رسته از مژگانش خنجر

دو چشمش خیره همچون جان عفریت

دو زلفش تیره همچون قلب ‌کافر

دویدم ‌کش نشانم تا فشانم

غبار راهش از جعد معنبر

چه ‌گفتم‌ گفتم ای خورشید نوشاد

چه‌گفتم‌گفتم ای شمشاد کشمر

رخت بر قد چو بر شمشاد سوری

لبت بر رخ چو در فردوس ‌کوثر

اسیر برگ شمشادت ضمیران

غلام سرو آزادت صنوبر

چرا بر ماه ریزی عقد پروین

چرا بر سیم باری‌ گنج‌ گوهر

چه خواهی‌کان تو را نبود مسلم

چه جویی‌ کان تو را نبود میسر

گرت سیم آرمان‌ها اشک من سیم

گرت زر آرزوها چهر من زر

چو این ‌گفتم ز خشم آن سان برآشفت

که از بحران سقیم‌ از باد آذر

گسست آن‌گونه تار گیسوان را

که‌ گفتی بر رگ جان‌ کوفت نشتر

چنان بر باد داد آن تار زلفان

که ‌گیتی از شمیمش شد معطّر

بگفتا ای فصیح عشقبازان

که هیچت نیست جز قولی مزور

فصاحت را بهل بزمی بیارا

بلاغت را بنه خوانی بگستر

فصاحت درخور پند است و تعلیم

بلاغت لایق وعظ است و منبر

چرا خود را چنین عاشق شماری

بدین خَلق ‌کریه و خُلق منکر

به ترک عشق گوی و عشوه مفروش

که عاشق می‌نشاید جز توانگر

نه جز بکر سخن بکریت در بزم

نه جز فکر هنر فکریت در سر

سقیم این فکرت از تحصیل اسباب

عقیم آن بکرت از تعطیل شوهر

تو نیز از خوان یغما غارتی‌ کن

تو نیز، از گنج نعمت قسمتی بر

بگفتم خوان یغما خود کدام است

بگفتا جود سلطان مظفر

بگو مدحی ملک را مُلک بستان

بیا رنجی ببر گنجی بیاور

محمد شاه غازی ‌کز هراسش

بگرید طفل در زهدان مادر

شهنشاهی‌که در ذاتش خداوند

نهان کرد آفرینش را سراسر

چه دیبا پیش شمشیرش چه خفتان

چه خارا پیش صمصامش چه مغفر

نوالش با دو صد دریا مقابل

جلالش با دو صد دنیا برابر

همه‌گنج وجود او را مسلّم

همه ملک شهود او را مسخّر

ز کاخش بقعه ای هر هفت گردون

ز ملکش رقعه ای هر هفت ‌کشور

تعالی همتش از ذکر بیرون

تقدس حشمتش از فکر برتر

در اقلیمش جهان‌ کاخی مسدس

به چوگانش فلک گویی مدور

جهان بی‌چهر او تنگ است در چشم

روان بی‌مهر او تنگ است در بر

گهر اندر صدف می‌رقصد از شوق

که شاهش برنهد روزی بر افسر

به لنگر نام عزمش‌گر نگارند

خواص بادبان خیزد ز لنگر

بنامیزد سمند باد پایش

که با او یال نگشاید کبوتر

ز گردش هر کجا دشتی محدب

ز نعلش هر کجا کوهی مقعّر

موقر با تکش باد مخفّف

محقر با تنش‌ کوه موقر

عنان بین بر سرش تا می‌نگویی

نشاید باد را بستن به چنبر

چو خوی ریزد ز اندامش تو گویی

ز چرخ همتش می‌بارد اختر

چو خسرو را بر آن‌ بینی عجب نیست

که گویی آن براق است این پیمبر

و یا گویی یکی دریای زخّار

نهادستند برکوهان صرصر

شها ای لشکرت در آب و آتش

همال ماهی و جفت سمندر

فنا با تیر دلدوزت بنی عم

قضا با تیغ خونریزت برادر

به‌کاخت خانه روبی خان و فغفور

به قصرت ره نشینی رای و قیصر

بر آنستم‌ که‌ کان زآسیب جودت

توانگر می‌نگردد تا به محشر

صبا در پویه ی رخش تو مدغم

فنا در قبضه ی تیغ تو مضمر

تویی‌گر مکرمت‌گردد مجسم

تویی گر معدلت آید مصور

شهنشاها دو چشم خون‌فشانم

که پر خونند چون از می دو ساغر

دو مه بیش است تا با من به‌ کینند

بدان آیین ‌که با دارا سکندر

همی‌ گویند کای بی‌مهر بدعهد

همی‌گویند کای مسکین مضطر

نه آخر ما دو را از لطف یزدان

رئیس عضوها فرموده یکسر

چرا گوش و زبان خویشتن را

مقدم داری و ما را مؤخر

زبانت بشمرد اخلاق خسرو

دو گوشت بشنود اوصاف داور

زبان از گفتن و گوش از شنفتن

بود همواره توفیقش مقرر

نه آخر ما دو سال افزون نخفتیم

ز شوق روی شاه ملک پرور

چه باشد جرم ما اجحاف بگذار

جنایت بازگو ز انصاف مگذر

ندانمشان جواب ایدون چه گویم

مگر حکمی‌کند شاه فلک فر

پری را تا بود نفرت ز آهن

عرض را تا بود الفت به جوهر

عدویت را خسک بارد به بالین

خلیلت را سمن روید ز بستر