
بیدل دهلوی- غزل شماره 401
آن جنگجو به ظاهر اگر پشت داده است
پنهان دری ز فتح نمایان گشاده است
از بسکه سعی همت مردان فروتنی ست
پشت سپه قوی به سوار پیاده است
محو قفاست آینه پردازی صفا
از ریش دار هیچ مپرسید ساده است
طفلی چه ممکن است رود از مزاج شیخ
هرچند مو سفید کند پیرزاده است
از علت مشایخ و اطوارشان مپرس
بالفعل طینت نر این قوم، ماده است
هرجا مزینی است به حکم صلاح شرع
در ریش محتسب بچهاش را نهاده است
اینجا خیال گنبد عمامه هیچ نیست
بار سرین به گردن واعظ فتاده است
زاهد کجا و طاعت یزدانش از کجا
در وضع سجده شیوهٔ خاصش اراده است
رعنایی امام ندارد سر نماز
مینازد از عصا که به دستش چه داده است
ملا هزار بار به انگشت های دخل
ته کرده درس و گرم تلاش اعاده است
نامرد و مرد تا نکشد زحمت گواه
قاضی درین مقدمه غورش زیاده است
اقبال خلق بسکه به ادبار بسته عهد
پیش اوفتاده است و قفا ایستاده است
پستی کشید دامن این حیز طینتان
چندان که نامشان به زبان ها فتاده است
نقش جهان نتیجهٔ اندیشهٔ دویی ست
نیرنگ شخص و آینه تمثال زاده است
بیدل چه ذلت است که گردون منقلب
در طبع مرد خاصیت زن نهاده است



